Wednesday, 23/09/2020 - 16:23|
CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA - Điện thoại: 02373.852328
A- A A+ | Tăng tương phản Giảm tương phản

TỔNG KẾT 08 NĂM VỀ CUỘC THI KHKT DÀNH CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CÁC CẤP Ở TỈNH THANH HÓA

                                                                                                                                  Lê Ngọc Tú- Phòng Giáo dục Trung học

Cuộc thi khoa học, kỹ thuật (KHKT) quốc tế (Intel ISEF) được tổ chức thường niên hàng năm vào tháng 5 tại Hoa Kỳ, đến nay đây là Hội thi lớn nhất thế giới, có uy tín cao và được nhiều nước trên thế giới quan tâm và tham gia. Học sinh tham gia Cuộc thi này được nhiều tổ chức, trường Đại học danh tiếng trên thế giới quan tâm và có nhiều ưu tiên trong xét tuyển, trao học bổng…

Từ năm học 2011-2012, Bộ GD&ĐT đã triển khai hoạt động nghiên cứu khoa học của học sinh trung học cơ sở và trung học phổ thông và tổ chức Cuộc thi khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia dành cho học sinh trung học (VISEF) thu hút hàng ngàn học sinh tham gia. Việt Nam cũng đã cử học sinh tham dự Cuộc thi Intel ISEF ở Hoa Kỳ hằng năm và liên tục đạt được nhiều thành tích xuất sắc.

Tỉnh Thanh Hóa bắt đầu tham dự Cuộc thi VISEF từ năm học 2012-2013, từ năm học 2013-2014 đến nay tỉnh Thanh Hóa đã 7 lần tổ chức Cuộc thi KHKT dành cho học sinh các cấp. Sau 8 năm triển khai, tổ chức Cuộc thi các cấp có sức thu sâu, rộng không phân biệt vùng, miền, điều kiện khác nhau. Cuộc thi đã phản ánh sự quan tâm của các cấp, chất lượng của việc dạy học ở các nhà trường, đặc biệt là sau khi học bài học sinh làm được gì, sáng tạo của các em góp phần phục vụ đời đời sống, đem lại hiệu quả kinh tế, xã hội…

 Hàng năm thực hiện công văn chỉ đạo của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT), Sở GDĐT Thanh Hoá đã có công văn hướng dẫn triển khai hoạt động nghiên cứu khoa học và tổ chức cuộc thi KHKT dành cho học sinh trung cho các Trường THPT và các phòng GDĐT với mục tiêu:

Khuyến khích học sinh trung học nghiên cứu khoa học; sáng tạo kỹ thuật, công nghệ và vận dụng kiến thức đã học vào giải quyết những vấn đề thực tiễn.

Góp phần đổi mới hình thức tổ chức hoạt động dạy học; đổi mới hình thức và phương pháp đánh giá kết quả học tập; phát triển năng lực của học sinh; nâng cao chất lượng dạy học trong các cơ sở giáo dục trung học..

Khuyến khích các cơ sở giáo dục, các tổ chức và cá nhân hỗ trợ hoạt động nghiên cứu nghiên cứu khoa học của học sinh trung học.

Tạo cơ hội để học sinh trung học giới thiệu kết quả nghiên cứu nghiên cứu khoa học của mình; tăng cường trao đổi, giao lưu văn hóa, giáo dục giữa các địa phương và hội nhập quốc tế.

Đối tượng và loại dự án theo quy định:

Năm học

2012 - 2013

2013 - 2014

2014 – 2015 đến nay

Đối tượng

Lớp 9-12

Lớp 9-12

Lớp 8-12

Loại dự án

Cá nhân, Tập thể

(không quá 3 HS)

Cá nhân, Tập thể

(không quá 3 HS)

Cá nhân, Tập thể

(không quá 2HS)

Số lĩnh vực triển khai hàng năm

Năm học

2012 - 2015

2013 - 2014

2014 - 2015

2015 - 2016

từ 2016 - 2020

Số lĩnh vực

17

17

17

20

22

Các dự án được chia thành 2 loại: Dự án khoa học và dự án kĩ thuật  với tiêu chí

Dự án khoa học

STT

Tiêu chí

Điểm tối đa

1

Câu hỏi nghiên cứu

10

2

Kế hoạch nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu

15

3

Tiến hành nghiên cứu (thu thập, phân tích và sử dụng dữ liệu)

20

4

Tính sáng tạo

20

5

Trình bày (gian trưng bày và trả lời phỏng vấn)

35

Tổng điểm

100

Dự án kĩ thuật

STT

Tiêu chí

Điểm tối đa

1

Vấn đề nghiên cứu

10

2

Kế hoạch nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu

15

3

Tiến hành nghiên cứu (xây dựng và thử nghiệm)

20

4

Tính sáng tạo

20

5

Trình bày (gian trưng bày và trả lời phỏng vấn)

35

Tổng điểm

100

Về quy trình chấm thi cấp tỉnh: Được cụ thể hoá cho phù hợp với tình hình địa phương nhưng vẫn tuân thủ theo Thông tư và các công văn của Bộ GDĐT.

Kết quả đạt được:

Có 100% đơn vị thưc hiện trển khai, có trên 90% các đơn vị tổ chức thi cấp cơ sở với hàng nghìn dự án ở các năm 2014-2020.   

Năm học

2012 - 2013

2013 - 2014

2014 - 2015

2015 - 2016

2016 - 2017

2017 - 2018

2018 - 2019

2019 - 2020

Cách thức

tổ chức

Chỉ đinh, chọn đề tài không thi cấp tỉnh

Thi cấp tỉnh lần 1

Thi cấp tỉnh lần 2

Thi cấp tỉnh lần 3

Thi cấp tỉnh lần 4

Thi cấp tỉnh lần 5

Thi cấp tỉnh lần 6

Thi cấp tỉnh lần 7

Số lượng đề tài

19

62

145

270

248

91

115

84

Số lượng dự án tham dự cấp tỉnh tăng dần đến năm học 2016-2017 và theo hướng giao tự chủ cho các đơn vị nên có hạn chế số lượng dự án từ năm 2017 đến nay.

Năm học 2013 – 2014:

Có 62 dự án của 24 đơn vị tham dự, trong đó có 13 trường THPT và 11 phòng GDĐT; Số lĩnh vực có dự án tham dự là 15; Số học sinh tham dự là 126. Đơn vị có số lượng đề tài tham dự nhiều là PGD Đông Sơn; PGD thành phố Thanh Hoá … Đơn vị có đề tài chất lượng như: THPT chuyên Lam Sơn, PGD Nông Cống, PGD Cẩm Thuỷ, PGD Hoàng Hoá, THPT Bỉm Sơn, THPT Hậu Lộc 2.

Năm học 2014 – 2015:

Có 145 dự án của 30 đơn vị tham dự, trong đó có 15 trường THPT và 15 phòng GD&ĐT; Số lĩnh vực có dự án tham dự là 15; Số học sinh tham dự là 270. Đơn vị có số lượng đề tài tham dự nhiều là PGD Cẩm Thuỷ, PGD Đông Sơn; PGD Hà Trung,  PGD Yên Định, PGD Hậu Lộc và Trường THPT Nguyễn Xuân Nguyên, Trường THPT Thường Xuân 2; Trường THPT Trường Thi, Trường THPT chuyên Lam Sơn.

Năm học 2015 – 2016:

có 270 dự án của 59 đơn vị tham dự, trong đó có 40 trường THPT và 19 phòng GD&ĐT; Số lĩnh vực có dự án tham dự là 17; Số học sinh tham dự là 422 và 270 giáo viên hướng dẫn. Đơn vị có số lượng đề tài tham dự nhiều như: PGD Cẩm Thuỷ, PGD Đông Sơn; PGD Hà Trung,  PGD Yên Định, PGD Hậu Lộc, Trường THPT Nguyễn Xuân Nguyên, Trường THPT chuyên Lam Sơn, Trường THPT Thường Xuân 2…

Năm học 2016 – 2017:

Có 248 dự án của 67 đơn vị tham dự, trong đó có 22 trường THPT và 20 phòng GD&ĐT; Số lĩnh vực có dự án tham dự là 17; Số học sinh tham dự là 482 và 244 giáo viên hướng dẫn. Đơn vị có số lượng đề tài tham dự nhiều như: PGD Đông Sơn; PGD Tp Thanh Hoá,  PGD Yên Định, PGD Như Thanh, PGD Cẩm Thuỷ, PGD Nông cống…., Trường THPT chuyên Lam Sơn, THPT Bỉm Sơn; THPT Thọ Xuân 5, …

Năm học 2017 – 2018:

Có 248 dự án của 59 đơn vị tham dự, trong đó có 40 trường THPT và 19 phòng GD&ĐT; Số lĩnh vực có dự án tham dự là 20; Số học sinh tham dự là 155 và 91 giáo viên hướng dẫn. Đơn vị có số lượng đề tài tham dự nhiều như: PGD Đông Sơn; PGD Tp Thanh Hoá,  PGD Như Thanh, PGD Cẩm Thuỷ, PGD Nông cống…., Trường THPT chuyên Lam Sơn, THPT Bỉm Sơn; THPT Thọ Xuân 5, …

Năm học 2018 – 2019:

Có 115 dự án của 56 đơn vị tham dự, trong đó có 37 trường THPT và 19 phòng GD&ĐT; Số lĩnh vực có dự án tham dự là 18; Số học sinh tham dự là 215 và 115 giáo viên hướng dẫn. Đơn vị có số lượng đề tài tham dự nhiều như: PGD Đông Sơn; PGD Tp Thanh Hoá,  PGD Ngọc Lặc, PGD Cẩm Thuỷ, PGD Nông cống, Trường THPT chuyên Lam Sơn, …

Năm học 2019 – 2020:

Có 84 dự án của 50 đơn vị tham dự, trong đó có 34 trường THPT và 16 phòng GD&ĐT; Số lĩnh vực có dự án tham dự là 15; Số học sinh tham dự là 153 và 84 giáo viên hướng dẫn. Đơn vị có số lượng đề tài tham dự nhiều như: PGD Bá Thước,  PGD Đông Sơn; PGD Cẩm Thuỷ, PGD Nông Cống, PGD Ngọc Lặc…

Cấp Quốc gia, Quốc tế

Năm học

Tổng số dự án tham dự

Số dự án có giải

Số giải đạt được

Quốc tế

2012-2013

3

2/3

02 khuyến khích, 02 giải đặc biệt.

 

2013-2014

6

3/6

02 giải 3, 02 giải đặc biệt.

 

2014-2015

6

6/6

01 giải nhất; 01 giải ba; 04 giải đặc biệt.

Có 01 dự án đi thi quốc tế và có giải đặc biệt.

2015-2016

9

9/9

02 giải nhất; 01 giải nhì; 02 giải ba; 03 gải khuyến khích; 04 giải đặc biệt.

Có 02 dự án vào vòng chọn quốc tế.

Có 01 dự án đi thi quốc tế và có giải đặc biệt.

2016-2017

9

9/9

02 giải nhất; 01 giải nhì; 04 gải khuyến khích; 03 giải đặc biệt.

Có 02 dự án vào vòng chọn quốc tế.

2017-2018

9

6/9

02 giải khuyến khích; 06 giải đặc biệt.

 

2018-2019

9

9/9

02 giải Ba; 15 giải đặc biệt.

 

2019-2020

2

1/2

01 giải đặc biệt.

 

Thanh Hoá là một tỉnh rộng, có truyền thống hiếu học, chúng ta đã đạt được những kết quả cao trong các kỳ thi cấp quốc gia, quốc tế văn hoá và các lĩnh vực khác. Song song với các kỳ thi lý thuyết, Cuộc thi sẽ thể hiện khả năng thực hành, tính hiệu quả thiết thực qua các dự án. Cuộc thi có ý nghĩa đối với lứa tuổi  học sinh, với nhà trường và cả các bậc phụ huynh. Lãnh đạo các trường, phòng GDDT, Sở GDĐT Thanh Hoá quan tâm chỉ đạo, ban tổ chức, hội đồng giám khảo Cuộc thi các cấp đã phát huy ý thức trách nhiệm, tích cực triển khai thực hiện, phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan, đơn vị trong tỉnh, đặc biệt sự nhiệt huyết của các thầy, cô giáo và học sinh là yếu tố cơ bản nhất dẫn đến thanh công của Cuộc thi. 

Đây là sự thành công lớn trong triển khai thực hiện phong trào nghiên cứu khoa học, tạo không khí mới trong các trường phổ thông nhằm đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra, đánh giá học sinh, hướng đến mục tiêu giáo dục đổi mới. Nhiều dự án dự thi thể hiện sự đầu tư công phu, có nhiều sáng tạo, bài bản và có ý nghĩa cả lý luận và thực tiễn. 

Học sinh dự thi thể hiện sự tự tin, tính sáng tạo của các em học sinh thông qua quá trình thuyết minh dự án, đồng thời khẳng định được rằng các em đã nắm vững kiến thức để nghiên cứu, vận dụng để giải quyết các vấn đề nảy sinh trong thực tiễn cuộc sống hằng ngày.

 Về thầy cô giáo hướng dẫn: Cuộc thi cũng ghi nhận sự nỗ lực, niềm say mê khoa học và sự tận tụy trong công việc của các thầy cô giáo hướng dẫn dự án. Chính các thầy, cô giáo đã thắp lên ngọn lửa đam mê, khơi nguồn cảm hứng cho những ước mơ cao đẹp của các em học sinh, là người dìu dắt các em lần lượt đi tới những thành công. Các thầy, cô giáo đã dành rất nhiều thời gian, tâm huyết, không quản ngày đêm khó khăn hướng dẫn học sinh thực hiện dự án.

Đối với học sinh tỉnh Thanh Hoá tuy có thiệt thòi so với một số tỉnh thành trong cả nước về điều kiện nghiên cứu, đội ngũ các nhà khoa học công tác ở trong tỉnh không nhiều. Nhưng Thanh Hoá vẫn là tỉnh có dự án chất lượng trong tốp đầu cả nước trong 8 năm qua, có liên tiếp dự án thi quốc tế và nhiều giải cao. Minh chứng cho tiểm năng to lớn của học sinh xứ Thanh. Thể hiện sự triển khai đúng hướng, hiểu quả, nghiêm túc.

Bên cạnh những kết quả tích cực đã đạt được, Cuộc thi còn tồn tại một số hạn chế, đó là:

Mặc dù đã được tập huấn nghiêm túc, Công văn hướng dẫn chi tiết, nhưng một số đơn vị chưa quan tâm đúng mức đến công tác nghiên cứu khoa học của học sinh, chưa chủ đổng tổ chức, phát động phong trào nghiên cứu khoa học đến từng học sinh tại đơn vị; nhận thức chưa đầy đủ về ý nghĩa của Cuộc thi. Nhiều đơn vị có điều kiện tốt nhưng vẫn chưa có dự án tham gia, Cuộc thi vẫn chưa thu hút hết các học sinh tiềm năng.

Qua báo cáo triển khai cấp cơ sở, vẫn còn nhiều đơn vị chưa thật sự quan tâm đến Cuộc thi, còn thực hiện chiếu lệ. Một số đơn vị còn lúng túng do thiếu kiến thức về Cuộc thi. Các đơn vị còn chưa thực hiện đúng các kế hoạch triển khai đề ra của Sở GDĐT, dẫn đến bỏ qua những đề tài có giá trị có năm làm nghèo nàn dự án thi cấp quốc gia.

Hạn chế trong khâu tư vấn chọn dự án có chất lượng, các dự án tham gia còn hạn chế, thiên về việc làm theo, ít hoặc chưa có sáng tạo để đáp ứng được đúng nghĩa của Cuộc thi. Bên cạnh một số dự án đạt giải cao, giải chính thức, nhiều các án mới dừng lại ở ý tưởng và làm theo.

         Một số dự án dự thi còn hình thức, chất lượng chưa cao thể hiện sự đầu tư công sức chưa nhiều, sao chép lại trên mạng internet có cải tiến nhưng không đáng kể, chưa có tính mới, tính sáng tạo trong các sản phẩm dự thi.

          Các dự án tham dự quốc gia có ý tưởng và giá trị nhân văn cao nhưng vẫn thiếu sự đầu tư của các đơn vị, thiếu sự chứng nhận quan trọng của các cơ quan có thẩm quyền…đặc biệt học sinh tham gia còn yếu về khả năng thuyết minh dự án…cũng là lý do làm ảnh hưởng đến thành công của dự án.

Một số đơn vị triển khai công tác nghiên cứu khoa học và tổ chức cuộc thi cấp cơ sở còn nhiều thiếu sót và lúng túng khi tham gia cuộc thi cấp tỉnh; một số dự án chất lượng chưa cao, ý tưởng sáng tạo và đột phá không nhiều, nội dung chưa phong phú, trình bày dự án sơ sài; một số dự án trùng lặp ý tưởng…

Cuộc thi chưa thu hút được nhiều các nhà tài trợ cho giải Cuộc thi. Vẫn còn đâu đó có cá nhân chưa hiểu hết ý nghĩa to lớn của Cuộc thi. Nguyên nhân chính là do thái độ thờ ơ, không chịu khó tìm hiểu…

Một số nguyên nhân:  Vẫn có đơn vị, học sinh, giáo viên chưa sáng suốt khi chọn đề tài nghiên cứu, chưa giành sự quan tâm thích đáng đến Cuộc thi hoặc có phần chưa tự tin với dự án học sinh thực hiện, dẫn đến không có học sinh và dự án dự thi. Một số đơn vị còn quá tập trung vào kỳ thi văn hoá truyền thống lâu nay…

    Việc nghiên cứu dự án chưa được thực sự chuyên sâu, điều kiện cơ sở vật chất khó khăn nên mới chỉ dừng đến ý tưởng và triển khai được một số bước cơ bản. Dự án triển vọng vẫn thiếu sự tư vấn, hướng dẫn của các Chuyên gia uy tín, chứng nhận của các cơ quan thẩm quyền.

    Quyền lợi, ưu tiên của giáo viên, học sinh tham dự còn chưa cao. Sự khích lệ, tài trợ cho dư án của các đơn vị, tổ chức, cá nhân còn nghèo nàn.

Để Cuộc thi sau 2020 giữ vững kết quả và thành công hơn nữa, cần thực hiện tốt một số nội dung sau đây:

Tổ chức tập huấn, hội thảo rút kinh nghiệm hằng năm.

        Tiếp tục tổ chức tuyên truyền rộng rãi mục đích, ý nghĩa, nội dung của Cuộc thi đến cán bộ quản lý giáo dục, giáo viên, học sinh, cha mẹ học sinh và cộng đồng xã hội. Tổ chức tìm hiểu, phổ biến các quy định của Bộ, Sở GDĐT về Cuộc thi KHKT.

         Tổ chức đánh giá, tổng kết các hoạt động NCKHKT, khen thưởng học sinh và cán bộ hướng dẫn có thành tích trong công tác NCKHKT của học sinh và tổ chức phát động phong trào nghiên cứu KHKT tham gia Cuộc thi hàng năm.

         Các đơn vị lập kế hoạch, tổ chức triển khai công tác hoạt động nghiên cứu KHKT cho học sinh phù hợp với điều kiện thực tế của đơn vị, đặc điểm của địa phương, đối tượng học sinh, chương trình, nội dung dạy học của từng đơn vị. Cuộc thi phải được đưa vào kế hoạch hoạt động của đơn vị, được chuẩn bị chu đáo từ khâu tuyên truyền, tập huấn, học tập và phổ biến điều lệ, quy chế. Lựa chọn lãnh đạo, giáo viên có năng lực vào Ban Tổ chức, Hội đồng thẩm định khoa học để đánh giá, lựa chọn các dự án và trao giải. Đồng thời giới thiệu các sản phẩm có chất lượng về tham gia Cuộc thi KHKT cấp tỉnh.

Căn cứ vào kế hoạch triển khai năm trước, cơ bản ít có thay đổi, trước khi có hướng dẫn mới của Bộ GDĐT, Sở GDĐT yêu cầu các đơn vị chủ động triển khai Cuộc thi sớm từ tháng tháng 4 hàng năm. Bồi dưỡng giáo viên, học sinh đơn vị mình, tổ chức tuyên truyền rộng rãi mục đích, ý nghĩa, nội dung của Cuộc thi đến cán bộ quản lý giáo dục, giáo viên, học sinh, cha mẹ học sinh và cộng đồng xã hội. Tổ chức tìm hiểu, phổ biến các quy định, hướng dẫn của Bộ, Sở GDĐT về Cuộc thi. Sở GDĐT sẽ có công văn triển khai, tổ chức kịp thời khi có hướng dẫn của Bộ GDĐT.

Lãnh đạo các đơn vị nên bồi bổ đội ngũ giáo viên hiện có, đặc biệt là giáo viên có năng lực, kinh nghiệm NCKH, giáo viên đã thực hiện đề tài NCKH; Đưa nội dung triển khai NCKH của học sinh vào sinh hoạt của tổ chuyên môn; Giao nhiệm vụ cho giáo viên trao đổi, thảo luận về những vấn đề thời sự, những vấn đề nảy sinh trong thực tiễn trong giờ sinh hoạt lớp, chào cờ, ngoại khóa để định hướng hình thành ý tưởng về dự án nghiên cứu cho học sinh; Tạo điều kiện để học sinh, giáo viên hướng dẫn NCKH tham gia hội nghị, hội thảo khoa học, triển khai áp dụng kết quả nghiên cứu vào thực tiễn và thực hiện đúng các quy định đã ban hành.

Cuộc thi phải được đưa vào kế hoạch hoạt động của đơn vị, được chuẩn bị chu đáo từ khâu tập huấn, học tập và phổ biến điều lệ, quy chế, thành lập Ban Tổ chức, Hội đồng thẩm định khoa học đến khâu thẩm định đề tài, chọn lựa và trao giải. Đối với giáo viên có nhiều đóng góp tích cực và có học sinh đạt thành tích cao trong cuộc thi thì được xem xét nâng lương trước thời hạn, được ưu tiên xét đi học tập nâng cao trình độ, được xét tặng giấy khen, bằng khen và ưu tiên khi khi xét tặng các danh hiệu khác.

        Cuộc thi các cấp hàng năm tiếp tục được lãnh đạo các đơn vị, ban, ngành, các Sở, các tổ chức, các nhân tài trợ, khen thưởng động viên  hơn nữa,  quan tâm, hợp tác để tạo dựng  một sân chơi mới bổ ích, hình thành  tiền lệ văn minh để học sinh trung học trong tỉnh thi tài, khơi dậy sự đam mê sáng tạo ngay từ lứa tuổi học trò.  


Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết